Nhạc đám ma: Đừng kệch cỡm!

CSVN – Tang ma xưa nay vốn là chuyện riêng của mỗi nhà, của từng gia đình, song từ lâu đã trở thành vùng đất hứa cho các dịch vụ tang lễ. Để cạnh tranh, nhiều dịch vụ lễ tang cố tình “vẽ hươu” ra vô số mục để rồi biến một đám tang ma vốn lẽ rất cần sự tĩnh tâm, bỗng trở thành một đám tạp-pí-lù những nghi lễ Tây, Tàu bát nháo kệch cỡm, trong đó nổi bật có nhạc đám ma!
Đội kèn nhạc phục vụ tại 1 đám tang.

Đội kèn nhạc phục vụ tại 1 đám tang.

Lợi dụng quan điểm xưa

Trong quan niệm văn hóa của đa số người Việt, những người vì lý do nào đó qua đời sẽ được giải thoát để ra đi đoàn tụ cùng tổ tiên ông bà. Trên đường đưa tiễn, thân nhân và bạn bè phải tỏ ra bình thường, vui vẻ thì người chết mới an tâm về với thế giới bên kia “một đi không trở lại”, còn nếu khóc lóc ỉ ôi dai dẳng sẽ khiến người ta không đành rời đi. Vì thế, ở nhiều đám tang ma hiện nay, cùng với việc chung lo, chia sẻ nỗi buồn, cúng bái thành kính với người thân đã khuất, các gia chủ vẫn sẵn lòng cho tổ chức các tiết mục hát hò, ăn nhậu, cờ bạc, thậm chí rước cả dàn nhạc sống rình rang, có khi tưng bừng rôm rả hơn cả… đám cưới.

Giữa đêm khuya thanh vắng, tiếng các “ca sĩ” gào thét, người xem vỗ tay tán thưởng, cười nói vang ầm cả góc thôn. “Ca sĩ” càng mặc quần áo “mát mẻ”, “bốc lửa” lúc đứng lên biểu diễn thì tiếng vỗ tay, hò reo càng lớn. Vài khán giả còn cầm những tờ bạc 10 ngàn, 20 ngàn vo nhỏ lại, hoặc kèm vào những chiếc bông huệ, bông vạn thọ…giấm giúi vào tay các “ca sĩ”. Hát nhạc trẻ chán, họ chuyển sang ca cổ, cải lương, hồ quảng hoặc đủ thứ nhạc theo yêu cầu của người xem!. Mỗi đám tang ma cứ như thế hát hò ca múa triền miên suốt liền mấy ngày. Rất ít nghe thấy tiếng khóc thương, chỉ độc tiếng đàn ghi-ta, đàn organ, kèn tây, tiếng trống, chập chả…rồi những ca từ nhảm nhí từ các bản nhạc chế, xen lẫn là tiếng vỗ tay, tiếng “dzô…dzô” cụng ly thích thú của khách viếng và gia chủ khi thấy các “ca sĩ” nhảy nhót quá “sung”.

Anh Hùng, “lính ruột” đội kèn của một công ty dịch vụ tang lễ ở Lái Thiêu (Bình Dương) tâm sự: “Luật của nhạc đám ma hả? Thật ra hổng có đâu! Đa phần chỉ theo yêu cầu của gia chủ kêu gì làm nấy. Phần lớn gia chủ đều yêu cầu những bài hát người chết thích nghe lúc còn sống. Còn nếu gia chủ không có yêu cầu gì thì mình cứ nhắm vào hoàn cảnh mà xướng diễn. Chẳng hạn, đám ma xóm nghèo thì chơi nhạc sến, bô-lê-rô, vô xóm đạo thì chơi nhạc Thánh. Nếu muốn an toàn hơn cả thì chơi nhạc Trịnh thì đám nào cũng…hợp! Tóm lại là các bài nhạc buồn, phù hợp từng độ tuổi, giới tính người quá cố. Tuy nhiên, nếu đi diễn ở nhà các gia chủ thuộc vùng ven ngoại thành thường bị “cháy giáo án”. Họ hàng gia chủ khi đã nhậu sương sương liền hét lên: “Tóc em đuôi gà”, “Teen vọng cổ”, “Em của ngày hôm qua”, “Vị ngọt đôi môi”, “Em là bà nội của anh”, “Oan-tana- mê-ra”, “Biết yêu là lỡ làng, biết yêu là phũ phàng”… Thôi thì đành “phóng lao phải theo lao”!

Giảm thiểu ý nghĩa trọng thị tang lễ

Khi hãy còn sinh thời, nhà văn Sơn Nam từng cho biết ở Nam Bộ thời xưa, những gia đình khá giả vẫn thường rước kép hát, ban nhạc đờn ca tài tử về diễn trong các đám tang ma chứ không phải chờ tới ngày nay mới có. “Lúc đầu hôm họ thường cử nhạc buồn, tới khoảng giữa khuya, chắc để đánh thức mọi người cho bớt buồn hay khỏi ngủ gục, người ta sẽ chơi toàn nhạc vui, nhưng không quá sức lố lăng”. Còn theo lời anh Tài, thân nhân trong gia đình có tang ở xóm tôi: “Sở dĩ mình mời những người này về hát hò, diễn trò là để mua vui cho cả gia đình, nhằm làm giảm bớt nỗi đau buồn của những người còn sống!”.

Còn bây giờ? Xem ra những thực trạng như đã nêu trên đã góp phần làm giảm thiểu ý nghĩa trọng thị tang lễ của dân tộc. Ông bà ta xưa chẳng từng dạy rằng “quan, hôn, tang, tế”. Dĩ nhiên đám ma cũng cần nhạc, nhưng nhạc lễ phải khác loại nhạc thường, cho nên mọi người cần phải tôn trọng nhau, nhất là đối với người chết mới ra lễ nghĩa! Tóm lại, những chương trình ca nhạc phản cảm, kể trên cần được ngăn chặn sớm. Đồng thời, các cơ quan quản lý cần phải có những biện pháp để tuyên truyền nâng cao nhận thức của người dân, đồng thời cổ vũ việc tổ chức đám tang trang nghiêm, tiết kiệm phù hợp với truyền thống của dân tộc.

Nguyễn Sinh   

Ý kiến của bạn

Please enter your name

Bắt buộc phải có tên

Please enter a valid email address

Bắt buộc phải có địa chỉ email

Please enter your message

Về đầu trang